جلیله حیدر، وکیل و فعال حقوق بشر از جامعه هزاره پاکستان، برنده جایزه «معیشت درست» (Right Livelihood) سال ۲۰۲۶ شد؛ جایزه‌ای که به «نوبل آلترناتیو» شهرت دارد.
بنیاد «معیشت درست» که مقر آن در سویدن است، روز چهارشنبه، ۳۰ سپتامبر، اعلام کرد که حیدر را به‌دلیل مقابله با سرکوب قومی، دولتی و مردسالارانه و به‌عنوان نخستین زن وکیل از جامعه هزاره پاکستان مورد تقدیر قرار داده است. هیئت داوران او را الهام‌گرفته از این باور دانسته است که هیچ انسانی «غیرقانونی» نیست.
حیدر در سال ۲۰۱۸، پس از موج کشتار هدفمند هزاره‌ها در کویته، یک اعتصاب غذای هفت‌روزه را رهبری کرد. به گفته بنیاد، این اعتراض به دیدار فرمانده وقت ارتش پاکستان با زنان هزاره و تعهد او به حفاظت از این جامعه انجامید.
او در کنار کنشگری، به‌عنوان وکیل از اقلیت‌ها، پناهندگان و مدافعان حقوق بشر در بلوچستان دفاع می‌کند. دفتر حقوقی او به بازگشت آزادی رفت‌وآمد بیش از ۶۰۰ فعال سیاسی و مدافع حقوق بشر کمک کرده است. همچنین، از طریق سازمان «ما انسان‌ها»، به بیش از ۴۰۰ بیوه قربانیان تروریسم برای رسیدن به استقلال مالی یاری رسانده است.
حیدر از بنیان‌گذاران «جبهه دموکراتیک زنان» است و در برگزاری نخستین راهپیمایی زنان در بلوچستان نقش داشته است. او با وجود بازداشت، آزار آنلاین و تهدید به مرگ، فعالیت‌هایش را ادامه داده است.
سه برنده دیگر امسال عبارت‌اند از: انجمن وکلای جوان گرجستان، مجمع زنان روستایی در جنوب افریقا و تیمنیت گبرو، پژوهشگر اخلاق هوش مصنوعی. مراسم اهدای جوایز در اول دسامبر در استکهلم برگزار می‌شود.
جایزه «معیشت درست» از سال ۱۹۸۰ اهدا می‌شود و تاکنون ۲۰۷ برنده از ۸۲ کشور داشته است.
#جلیله_حیدر #پاکستان #هزاره #حقوق_بشر #نوبل_آلترناتیو #جایزه_معیشت_درست
